Wybór i przygotowanie palet
Podstawą udanego projektu są odpowiednie palety. Najlepiej wybierać te oznaczone symbolem HT (heat treated – suszone termicznie), ponieważ nie zawierają szkodliwych substancji chemicznych i są bezpieczne do użytku domowego. Unikaj palet z widocznymi plamami oleju, farby lub zapachem chemikaliów – mogą być po użyciu przemysłowym. Palety euro (EUR) są solidniejsze, ale często cięższe; palety jednorazowe bywają lżejsze i łatwiejsze w obróbce.
Przed rozpoczęciem pracy dokładnie oczyść każdą paletę. Użyj myjki ciśnieniowej lub szczotki z wodą z detergentem, a następnie pozostaw do wyschnięcia. Następnie przeprowadź dokładne szlifowanie papierem o gradacji 80–120 – wygładź wszystkie powierzchnie, szczególnie miejsca, które będą miały kontakt ze skórą lub ubraniem. Usuń wystające gwoździe, a te, które przeszkadzają, można dobić lub wyciągnąć. W razie potrzeby uzupełnij ubytki w drewnie za pomocą szpachli do drewna.
- Sprawdzaj oznaczenia – szukaj liter HT lub EPAL.
- Wybieraj palety z pełnych desek, bez dużych pęknięć.
- Po szlifowaniu przetrzyj drewno wilgotną szmatką, aby usunąć pył.
- Jeśli mebel będzie stał na zewnątrz, zastosuj drewno z twardszych gatunków (sosna, świerk) i dodatkowo zabezpiecz je impregnatem.
Tworzenie mebli krok po kroku
Najprostszym projektem jest stolik kawowy z jednej palety. Wystarczy przykręcić cztery metalowe nóżki (lub kółka) do narożników dolnej części palety. Można też położyć paletę na dwóch krótkich deskach tworząc nogi. Dla uzyskania większej stabilności dodatkowo przymocuj poprzeczne wzmocnienia od spodu. Ławę (np. do przedpokoju) wykonasz z dwóch palet ułożonych jedna na drugiej i skręconych śrubami – górna paleta może mieć zamontowane siedzisko z pianki.
Regał to pionowe ustawienie palet. Zdejmij część desek z jednej strony, aby uzyskać otwarte półki, następnie przymocuj palety do siebie za pomocą kątowników i śrub. Kanapa z palet wymaga większego nakładu pracy – ułóż dwie palety obok siebie jako siedzisko, a trzecią pionowo jako oparcie. Wzmocnij wszystkie połączenia wkrętami do drewna i zastosuj listwy dystansowe.
- Stolik kawowy: 1 paleta + nóżki + opcjonalnie blat z płyty MDF.
- Ława: 2 palety skręcone jedna na drugiej, opcjonalnie szuflady.
- Regał: 2–3 palety ustawione pionowo, stabilizacja kątownikami.
- Kanapa: podstawa z palet + oparcie z palety + poduchy tapicerskie.
Skuteczne zabezpieczanie drewna paletowego
Drewno z palet jest surowe i podatne na wilgoć, pleśń oraz owady. Aby mebel służył latami, musisz je odpowiednio zabezpieczyć. Rozpocznij od nałożenia impregnatu głęboko penetrującego – najlepiej z dodatkiem biocydów (przeciwgrzybowych i przeciwbakteryjnych). Impregnat nanosi się pędzlem lub wałkiem, pozostawia do wyschnięcia, a następnie można przejść do wykończenia.
Do wnętrz świetnie sprawdza się olejowanie – olej lniany lub specjalny olej do mebli nada drewnu ciepły odcień i podkreśli usłojenie. Nakładaj go cienką warstwą, po 20 minutach zetrzyj nadmiar i pozostaw do wyschnięcia na 12 godzin. Jeśli zależy ci na zabezpieczeniu przed zabrudzeniami i wilgocią, zastosuj lakier akrylowy – nałóż 2–3 warstwy, każdą po wyschnięciu poprzedniej. Bejca pozwoli zmienić kolor palety, ale nie chroni tak skutecznie jak lakier – warto po bejcowaniu dodać warstwę lakieru lub wosku.
Meble przeznaczone na zewnątrz wymagają specjalnych preparatów – używaj lazurów do drewna ogrodowego z filtrem UV. Regularnie sprawdzaj stan zabezpieczenia i co 2–3 sezony odnawiaj powłokę. Pamiętaj też o zabezpieczeniu spodu mebla – tam najłatwiej wnika wilgoć.
- Krok 1: szlifowanie i czyszczenie.
- Krok 2: impregnacja grzybobójcza.
- Krok 3: warstwa wykończeniowa (olej, lakier lub bejca + lakier).
- Dodatkowo: woskowanie dla zwiększenia odporności na zarysowania.